zondag 25 januari 2015

De soortenrijkdom van Nijmegen: De Slechtvalk in de binnenstad

Slechtvalk op de Sint Stevenskerk © Jochem Kühnen
De Slechtvalk is een echte stadsvogel geworden. En het is misschien wel de beste vogeljager die er bestaat. Geduldig wacht hij, zittend op een hoog punt, de Waalbrug of de St. Stevenskerk, totdat er mogelijke slachtoffers voorbij vliegen. Door zijn snelheid kan hij elke vogel achtervolgen en inhalen, waarna hij door zijn kracht in staat is zijn prooi uit balans te brengen en te vangen of gewoon in de lucht te doden. Er is bijna geen ontkomen aan.

Tot de jaren tachtig was deze vogel, zeker in de broedtijd, behoorlijk zeldzaam. Pas vanaf 1990 broedt de Slechtvalk jaarlijks in Nederland en sindsdien gaat het gelukkig steeds beter. Inmiddels worden er landelijk jaarlijks meer dan honderd broedparen geteld. In een groot deel van de wereld kiezen ze natuurlijke nestplaatsen (rotswanden, hoge bomen) om hun eieren te leggen, maar in ons land hebben ze de mens echt nodig. Ze nestelen er op hoge gebouwen en schoorstenen van energiecentrales die vaak voorzien zijn van nestkasten. Een van de eerste vaste broedlocaties in Nederland was de 164 meter hoge schoorsteen van de elektriciteitscentrale in  Nijmegen. De nodige jongen zijn inmiddels grootgebracht in deze nestkast hoog boven Nijmegen-West. Inmiddels zit met enige regelmaat een koppeltje op de St. Stevenskerk: Vorig jaar is er een broedpoging ondernomen pal boven de Grote Markt in onze eigen binnenstad!

Nog leuker wordt het wanneer je gaat onderzoeken wat precies op het menu van deze vogels staat. Natuurlijk zal de dagelijks aanbevolen hoeveelheid Stadsduif niet ontbreken. Veel opvallender is, dat door stedelijke Slechtvalken relatief veel vogels gevangen worden die juist in de nacht vliegen. Denk hierbij allerlei schaarse water- en weidvogels waarvan sommige zich maar zelden aan de grond laten zien in de omgeving van Nijmegen. En dat terwijl de Slechtvalk echt een dag-actieve jager is. In de binnenstad ligt het toch iets genuanceerder. Slechtvalken blijken prima gebruik te maken van de mogelijkheden die de mens hun biedt. Bijzondere gebouwen, bijvoorbeeld de St. Stevenskerk, worden verlicht, waardoor de Slechtvalk ook in staat is om ’s nachts vliegende vogels te vinden, te achtervolgen en te vangen. En geef toe, waarom zou je ’s nachts slapen als het eten je bijna de mond in vliegt?

Auteur: Jeroen Veeken

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen